Sukces muzyczny
Posted on Maj 28th, 2010 in Człowiek | Komentarze są wyłączone
Koledzy z kapeli zresztÄ… zostawili Riedlowi na tym polu swobodÄ™. Na poczÄ…tku doprowadzaÅ‚o to tylko do sytuacji zabawnych, kiedy Beno OtrÄ™ba usÅ‚yszaÅ‚ wyrwane z kontekstu sÅ‚owa „Harleya” „To wspaniaÅ‚a jest maszyna /Choć ma już ze czterdzieÅ›ci lat / Stary mój też jÄ… dosiadaÅ‚ / To samo czuÅ‚ mój starszy brat” — usÅ‚yszaÅ‚ i lekko siÄ™ zarumieniÅ‚… („Harley mój” jest zresztÄ… tekstem bardzo nietypowym, bo Rysiek – nie posiadajÄ…cy ani żadnego pojazdu, ani prawa jazdy -unikaÅ‚ pisania                o rzeczach, których nie doÅ›wiadczyÅ‚; te sÅ‚owa zÅ‚ożyÅ‚ pod niedoszÅ‚y koncert Dżemu na zlocie harleyowców). Ale potem już doszÅ‚o do dyskusji, czy tekst utworu „Detox” nie idzie za daleko               w swoim naturalizmie. ByÅ‚ to fragment wiÄ™kszej caÅ‚oÅ›ci, czyli dÅ‚ugoletniego sporu miÄ™dzy Riedlem            a StyczyÅ„skim dotyczÄ…cym obecnoÅ›ci w tekstach wÄ…tków narkomaÅ„skich. Nie chciaÅ‚em - tÅ‚umaczy gitarzysta – by utożsamiano Dżem z tymi sprawami, ponieważ oprócz RyÅ›ka i jeszcze MichaÅ‚a nikt              z nas nie miaÅ‚ do czynienia z drÄ…gami. Ale moje argumenty jakoÅ› ulegaÅ‚y jego argumentom. Chociaż to już późniejsze dzieje…
Ciekawe, że na RyÅ›kowy talent do pisania nie naprowadza żaden Å›lad z mÅ‚odoÅ›ci. PamiÄ™tam - opowiada pani Krystyna Riedel -jak mi córka przysÅ‚aÅ‚a do Niemiec jakÄ…Å› gazetÄ™ z wydrukowanym tekstem RyÅ›ka. „Mamo” -pytaÅ‚a zaÂskoczona – „od kiedy to Rysiek wiersze pisze?!”. RzeczywiÅ›cie… KiedyÅ› mieli w szkole opisać, jak spÄ™dzili wakacje. Wszyscy nasmarowali po kilka stron, a Rysiek wydusiÅ‚ z siebie jedno zdanie: „ByÅ‚em nad morzem i jedzenie mi smakowaÅ‚o”. SpytaÅ‚am go, czy to wszystko. „Przecież wiÄ™cej nic nie byÅ‚o ” – odpowiedziaÅ‚ zdziwiony. MaÅ‚gorzata Michalski: To, co Rysiek pisaÅ‚ w szkole, byÅ‚o… okropne.
Ale zaczÄ…Å‚ pisać i muzykÄ™ – w domu Leszka FaliÅ„skiego i z nim przy fortepianie. MówiÄ…c dokÅ‚adniej – zaczÄ…Å‚ ukÅ‚adać linie wokalne. WÅ‚aÅ›nie tam i wtedy, czyli pod koniec lat 70., spółka Leszek & Rysiek (z czasem wzmacniana przez Adama) skomponowaÅ‚a utwory, które rekomendacji nie wymagajÄ… – „Jesiony”, „Whisky”, „Paw”, „Oh, SÅ‚odka”, „CzÅ‚owieku co siÄ™ z tobÄ… dzieje”. Warto wszakże dodać, iż tylko jeden z nich – „Jesiony” – w późniejszej wersji pÅ‚ytowej nie różniÅ‚ siÄ™ znacznie od wersji pierwotnej. A „Jesiony” zostaÅ‚y skomponowane po koncercie Erica Claptona                w Spodku w grudniu 1979 – i pod wrażeniem tego koncertu. ByÅ‚ego gitarzystÄ™ byÅ‚ego Cream oglÄ…daÅ‚a czwórka Adam OtrÄ™ba – Leszek FaliÅ„ski – Tadeusz FaliÅ„ski (brat Leszka, kolejny basista Dżemu) – Ryszard Riedel. Clapton w Spodku to byÅ‚ drugi i ostatni z, tak rzadkich w owym czasie, koncertów zagranicznych tuzów w Polsce, w jakim Riedel uczestniczyÅ‚. Pierwszy, też w Spodku, daÅ‚ trzy lata wczeÅ›niej Rory Gallagher. Rysiek nigdy nie miaÅ‚ pieniÄ™dzy, a jak miaÅ‚, to od razu wydawaÅ‚ (co na jedno wychodzi), ale w razie potrzÂby potrafiÅ‚ je skombinować, wtedy być może… pożyczajÄ…c ode mnie czy od Tadka —już nie pamiÄ™tam. Gallaghera i Claptona sÅ‚uchaÅ‚ uważnie, bez okazywania emocji (zresztÄ… bardzo rzadko uzewnÄ™trzniaÅ‚ emocje), ale obaj mu siÄ™ podobali – wspomina Leszek. Faktycznie – wÅ‚aÅ›nie koncerty Irlandczyka i Anglika byÅ‚y tymi koncertami sÅ‚uchacza Ryszarda Riedla, które uznaÅ‚ on za najlepsze w życiu.
Oprócz utworów później dobrze znanych, Rysiek z Leszkiem zrobili w domu tego drugiego jeszcze jeden – „MamÄ™”, z tekstem wokalisty. On miaÅ‚ „joba ” na punkcie swojej mamy, co byÅ‚o tym bardziej wspaniaÅ‚e, że przecież jako syn nie byÅ‚ wspaniaÅ‚y - mówi FaliÅ„ski. WÅ‚aÅ›nie – ileż odniesień        w RyÅ›kowych tekstach do mamy… ,Kiedy byÅ‚em maÅ‚y /PytaÅ‚em / Co to jest życie, mamo? ” („Naiwne pytania”); ,Mama /PowiedziaÅ‚a mi /Å»e każdy ma swojego anioÅ‚a ” („Niewinni i ja” ); o „LiÅ›cie do M.” nie wspominajÄ…c… Krystyna Riedel: Tak, byÅ‚o dokÅ‚adnie tak, jak to opisaÅ‚ w „Naiwnych pytaniach “. PytaÅ‚ mnie jako dziecko o różne rzeczy, o sens życia. OdpowiedziaÅ‚am: „Widzisz, w życiu piÄ™kne sÄ…… tylko chwile”. Nie przypuszczaÅ‚am, że tak to zapamiÄ™ta… Lecz „Mama” ostatecznie nie zostaÅ‚a przez
Dżem nagrana, ponieważ byÅ‚a utrzymana w stylu Genesis/Yes, którym wówczas fascynowaÅ‚ siÄ™ FaliÅ„ski – i tylko on. Ale sam Riedel doceniaÅ‚ wszechstronność muzycznych zainteresowaÅ„ FaliÅ„skiego. DoceniaÅ‚ to szukanie nowych Å›cieżek, które charakterystyczny dla Dżemu rock – blues potrafiÅ‚o raz odÅ›wieżyć reggae. raz country, a innym razem funky albo boogie. Leszek podkreÅ›la, że na wspomnianym koncercie Claptona – który nie graÅ‚ pod maszynkÄ™ – sporo siÄ™ nauczyli. „Jesiony” sÄ… tego trudnym do zbicia dowodem.